Een sterk team is een projectteam met verschillende disciplines waarin de organisatie voldoende is vertegenwoordigd. Betrek stakeholders al vroeg in de besluitvorming en vraag waar hun individuele behoeftes liggen als het gaat om domotica. Hoe het exacte projectteam er uitziet, verschilt per organisatie en fase van het project.
De drie fases
Hieronder geven we suggesties voor de drie fasen van het inzetten van domotica:
- de selectie van leveranciers en aanschaf van domotica;
- het uitproberen tot het borgen van een systeem;
- het up-to-date houden van je systeem.
1. De selectie van leveranciers en aanschaf van domotica
In deze fase weet je wat je zoekt en ga je in gesprek met leveranciers. Er zijn verschillende typen leveranciers voor domotica. Vaak, als eenmaal de keuze is gemaakt voor een bepaalde type domotica en dus een leverancier, maakt de leverancier ook onderdeel uit van het projectteam.
Wijs een projectleider aan en spreek met het team en de interne opdrachtgever duidelijk af wat je van elkaar verwacht en welk resultaat je wilt behalen. Zorg ervoor dat je organisatie voldoende vertegenwoordigd is.
Betrek ook zorgverleners, behandelaren en/of ondersteuners uit de praktijk in het projectteam. Zij hoeven zich niet direct bij het projectteam aan te sluiten. Soms kun je informatie bij deze stakeholders ophalen door aan te sluiten bij bestaande overleggen of activiteiten, zoals de cliëntenraad. Hun betrokkenheid en motivatie vergroten de kans op een succesvol project.
Wie uit de organisatie of buiten de organisatie kun je betrekken in het projectteam? Er zijn verschillende functies die kunnen bijdragen aan het project.
- Zorgmedewerker, behandelaar en/of ondersteuner. Dit kunnen ook specifieke zorgmedewerkers zijn, zoals zorgmedewerkers in de nachtdienst
- WZD-functionaris
- (Team- of locatie-)managers
- Beleidsmedewerker of adviseur zorgtechnologie
- Functioneel beheer ICT
- Technische dienst
- Inkoop
- Leverancier
In deze fase kun je jezelf en het projectteam de volgende vragen stellen:
- Is dit het juiste moment om een verandering te introduceren?
- Is er voldoende tijd om de implementatie goed te begeleiden?
- Hebben we de juiste mensen in huis om weloverwogen keuzes te maken?
- Is er voldoende toestemming om aan de slag te gaan? Staat het managementteam en het bestuur hierachter?
- Is er voldoende capaciteit om aan de slag te gaan met inzichten die domotica oplevert?
- Wie neemt de verantwoordelijkheid en eigenaarschap op zich van het project?
Type leveranciers
Welke soorten leveranciers zijn er? We leggen drie type leveranciers uit.
Deze leverancier ontwikkelt bijna alles zelf. De sensoren, het softwareplatform waar de meldingen worden verwerkt en de benodigde hardware waar de meldingen op binnenkomen (zoals een tablet of smartphone). Een totaalleverancier zorgt vaak ook voor de technische implementatie in de zorginstelling.
De system integrator ontwikkelt bijna niets zelf. Door afspraken te maken met leveranciers van sensoren, software en hardware, kan de system integrator een totaalpakket aan domotica leveren. De system integrator zorgt vaak ook voor de technische implementatie in de zorginstelling. Dit type leverancier komt vaak voor in Nederland. Sommige system integrators kunnen niet alle vormen van domotica leveren, waardoor een zorgorganisatie gebonden is aan één bepaald type domotica.
Deze leverancier specialiseert zich vaak in één toepassing, bijvoorbeeld bedsensoren, beeldinterpretatiesoftware voor camera’s of trackers voor mensen met gevorderde dementie. Zij bieden hun technologie vaak aan via leveranciers of system integrators, maar soms leveren zij hun technologie ook direct aan zorgorganisaties.
2. Het uitproberen tot het borgen van een systeem
Bij het uitproberen, implementeren en borgen van technologie in de organisatie kan het zinvol zijn om ook andere rollen te betrekken. Naast de rollen die hierboven genoemd zijn, kun je bijvoorbeeld medewerkers van de servicedesk of communicatie betrekken. In deze fase kan hun rol het project succesvol laten verlopen.
- Wie is betrokken bij het selectieproces van de leverancier(s) of aanschaf van nieuwe domotica?
- Wie is eigenaar van het proces rondom domotica?
- Wie stelt de alarmeringen van domotica in en wie past deze aan?
- Wie bepaalt welke domotica bij de cliënt ingezet moet worden?
- Wie regelt dat de domotica bij deze cliënt in de kamer wordt neergezet?
- Welke protocollen of stappenplannen heeft jouw organisatie als het gaat om domotica?
- Wie ontvangt de meldingen? En hoe worden deze opgepakt?
3. Het up-to-date houden van je systeem
Na het kiezen van een leverancier en het borgen van het systeem, is het belangrijk om duidelijke afspraken te maken over wie het systeem onderhoudt en zorgt dat dit up-to-date blijft. Voorbeelden zijn onderhoud aan sensoren en het aanpassen van de instellingen van de domotica als er te veel valse meldingen binnenkomen. Dit hoeft geen volledig team te zijn, blijkt uit de interviews met de zorgorganisaties. Het moet voornamelijk duidelijk zijn wie verantwoordelijk is.
- Zorgmedewerker, behandelaar of ondersteuner. Of een combinatie van deze rollen. Wijs eventueel een kartrekker aan
- (Team- of locatie-)managers
- Functioneel beheer ICT
- Technische dienst
- Leverancier(s)
- Wie is intern verantwoordelijk voor het beheer en onderhoud van de domotica? Is dit ook de medewerker die storingen afhandelt?
- Wie geeft uitleg over domotica? Wordt dit gedaan door de leverancier(s), 'super users' of een collega?
- Bij wie kunnen medewerkers terecht bij vragen?
Werkprocessen beschrijven
Je weet wie je wanneer moet betrekken. Maar je bent er dan nog niet. Je moet de rollen ook invulling geven en dit beschrijven in werkprocessen. Ook na het in gebruik nemen van de domotica. Werkprocessen laten zien hoe en door wie de technologie wordt gebruikt, van signalering tot opvolging. Denk aan protocollen voor alarmen, rapportages, onderhoud en evaluatie. Zo voorkom je dat niemand verantwoordelijk is en de domoticasystemen niet goed ingesteld zijn. Het is namelijk ook belangrijk om te beschrijven hoe, wanneer en wie de beschrijvingen aanpast als dat nodig is. Wie is bijvoorbeeld de eigenaar van het proces rondom domotica? In de praktijk is dat meestal de ICT-afdeling of de locatie-, de zorg- of de regiomanager.