Helma Koenders (Azora): ‘Belevingsgerichte zorg moet in je hoofd, hart en handen zitten’

“Belevingsgerichte zorg moet je in je hoofd, hart en handen kunnen voelen. Dan kan je het als manager ook uitdragen aan je collega’s op de werkvloer.” Aan het woord is teammanager Helma Koenders van de Achterhoekse zorgorganisatie Azora. Al in het jaar 2000 zette Azora de stap om verzorgenden te scholen in belevingsgerichte zorg en de verschillende stadia van dementie. Dat ging de organisatie niet ver genoeg. Sinds 2010 krijgen daarom álle medewerkers van Azora een opleiding in belevingsgerichte zorg.

Helma Koenders, teammanager Azora
“Ons doel is om iedere medewerker, ongeacht de functie, in staat te stellen om in het contact met de cliënt of bewoner te achterhalen wat diens behoefte is en daarop in te spelen. Zodat de cliënt of bewoner zich gehoord en begrepen voelt, veiligheid en geborgenheid ervaart en goede zorg ontvangt.”

Bij Azora wordt op de kleinschalige afdelingen de thuissituatie zoveel mogelijk nagebootst. Medewerkers nemen de tijd om écht in contact te komen met de bewoner. Bij de een gebeurt dat met een gebaar, bij de ander met woorden. Bij Azora zien ze de bewoner als individu, als een mens die zelf nog iets kan en wil. Medewerkers krijgen de tijd en vrijheid om de bewoner goed te kunnen begeleiden.

Video: belevingsgericht werken bij Azora

Verzorgende Marry van Veen en mantelzorger Wim de Graaf vertellen in onderstaande video over de voordelen van belevingsgericht werken voor bewoners en medewerkers van Azora.

Kwantitatief en kwalitatief meer tijd

De dag rustig beginnen met de bewoner levert volgens de teammanager meer tijd op. “De medewerkers maken keuzes op basis van wat prioriteit heeft van en voor de bewoner. In de teams hebben we het daar met elkaar over, want er heerst een veilige sfeer. Ook het kunnen reflecteren op het maken van contact is belangrijk en video-opname helpt hierbij. Met videoanalyse worden medewerkers bewust van houding en gedrag in het maken van positief contact.”

Terugvallen in oud gedrag komt zelden voor. Borging is daarbij de sleutel. Door gebeurt onder meer door continue scholing, de inzet van interne trainers en het opbouwen van voldoende expertise met GVP-ers (verzorgende psychogeriatrie). Ook het met elkaar in gesprek gaan en een goedwerkend cliëntdossier zorgen voor borging. “Twee keer per jaar leggen we de bewonersbespreking en de bewonerskarakteristiek vast in het zorgplan. En dat evalueren en stellen we samen met de bewoner en diens vertegenwoordiger elk half jaar bij.”

Jacomine de Lange - expert belevingsgerichte zorgTheoretisch kader belevingsgerichte zorg – Dr. Jacomine de Lange, lector Transities in Zorg
Het doel van de belevingsgerichte benadering is om mensen met dementie als volwaardig persoon te blijven zien, ondanks geheugenproblemen of andere beperkingen. In het boek ‘Gewoon lief zijn’ omschrijft Cora van der Kooij het als volgt: ‘Iemand die belevingsgericht werkt sluit aan bij de wensen, behoeften en mogelijkheden van mensen met dementie (en hun mantelzorgers), zodat zij zich gesteund en geborgen voelen en hun zelfwaardering op peil blijft.’

Lees hier het hele theoretische kader over belevingsgerichte zorg

Beste werkgever

Medewerkers blijken tevreden over hun baan bij Azora. Volgens Effectory en Intermediair is de Achterhoekse zorginstelling de ‘Beste werkgever Gelderland van 2016’ en vijfde beste werkgever van Nederland.

Interview en video: Anja Klein

Meer weten over belevingsgerichte zorg

Geplaatst op: 7 april 2017
Laatst gewijzigd op: 15 juli 2021