Onderzoek 500 verpleeghuislocaties: Goede teamsamenwerking belangrijk voor behoud medewerkers

Geplaatst op: 15 november 2022
Laatst gewijzigd op: 15 november 2022

Goede samenwerking in een team draagt bij aan meer werkplezier en minder verloop en ziekteverzuim. Dat blijkt uit onderzoek door Waardigheid en trots onder enkele duizenden zorgmedewerkers van 500 verpleeghuislocaties. Vertrouwen in collega’s en oprechte aandacht maken het verschil. Hierbij is ook een rol voor de organisatie weggelegd.

Voorspellers personeelsbehoud

In het onderzoek bleek een goede samenwerking met collega’s de sterkste voorspeller voor het behoud van medewerkers. Dit maten de onderzoekers met de stelling: ‘Medewerkers werken goed met elkaar samen. Ze informeren elkaar over wat er is gebeurd of afgesproken’.

Gaven medewerkers de samenwerking met collega’s een hoge score? Dan was het werkplezier hoog en het ziekteverzuim en verloop op de locatie relatief laag.

Voor zorgmedewerkers zelf is deze conclusie waarschijnlijk herkenbaar. In 2021 stond op Facebook en Instagram de vraag ‘Wanneer ga jij fluitend naar je werk?’ In talloze antwoorden kwam steeds terug: ‘als ik fijne collega’s heb waar ik op kan vertrouwen’.

Naast goede samenwerking kwamen uit het onderzoek ook andere belangrijke voorspellers van personeelsbehoud naar voren:

  1. gezamenlijke reflectie
  2. het leren van ervaringen
  3. een betrokken en ondersteunend bestuur en management

500 verpleeghuislocaties onderzocht

In veel verpleeghuisorganisaties is een tekort aan (zorg)professionals een groot probleem. Dit heeft negatieve gevolgen voor de ervaren werkdruk, het ziekteverzuim en het werkplezier van medewerkers. Wat kun je als organisatie doen om medewerkers zoveel mogelijk te behouden? Op zoek naar antwoorden op deze vraag hebben onderzoekers binnen het programma Waardigheid en trots bekeken welke kenmerken van goed werkgeverschap het sterkst samenhangen met werkplezier, ziekteverzuim en verloop van personeel. Hiervoor onderzochten ze de uitkomsten van een vragenlijst die duizenden zorgmedewerkers van 500 verpleeghuislocaties verspreid over het land hadden ingevuld.

Medewerkers behouden met aandacht

Over de thema’s samenwerken in teams, leren en goed leiderschap is veel kennis beschikbaar. Toch ervaren medewerkers deze kennis niet altijd als helpend, ondanks alle goede bedoelingen en investeringen. Het artikel ‘Fluitend naar je werk? Geef collega’s en bewoners oprechte aandacht’ gaat over het verschil dat werkelijke en oprechte aandacht maakt, terwijl het niet eens zoveel ‘kost’. Gelijkwaardigheid in de samenwerking is hiervoor belangrijk.  

Teamcultuur

De resultaten sluiten aan bij een eerder onderzoek van Vilans onder verpleeghuizen met ernstige kwaliteitsproblemen, die een verbetertraject hadden doorlopen. Je leest hierover in het rapport Aandacht voor kwaliteit uit 2021. In organisaties waar het niet lukte om de kwaliteit van zorg op orde te brengen was er meestal geen open en veilige teamcultuur, zo liet dit onderzoek zien. Omdat goede samenwerking cruciaal is voor medewerkers om bij de zorgorganisatie te willen blijven, is het belangrijk dat de teams op orde zijn. Een groot aantal vacatures en inzet van tijdelijke krachten zorgt voor meer verloop, waardoor de teamsamenwerking nog moeilijker wordt. Deze neerwaartse spiraal doorbreken is lastig, maar mogelijk.

In de podcast: Hoe kun je werkplezier terugbrengen in teams met een cultuurprobleem geeft Lex Tabak tips en voorbeelden uit de praktijk.

Blijven ontwikkelen

Goede samenwerking lijkt zich dus uit te betalen in meer werkplezier, minder verloop en ziekteverzuim. Redt een team het zelf niet, bijvoorbeeld door uitval en vacatures? Dan is ondersteuning, betrokkenheid en inzet van de organisatie nodig. Maar ook goed functionerende teams moeten investeren in teamontwikkeling, zodat ze stabiel en prettig blijven samenwerken. Er zijn verschillende tools en werkvormen voor teamontwikkeling, kijk daarvoor in het Werkboek teamontwikkeling en het Werkboek goed in gesprek.

Meer weten

  • Lees meer over goed werkgeverschap, behoud van medewerkers en bevorderen van werkgeluk in het kennisdossier Werken met plezier