Preview onderzoek: ondersteuningsprogramma Waardigheid en trots geeft boost aan kwaliteit van zorg

Geplaatst op: 2 juni 2021
Laatst gewijzigd op: 16 juni 2021

Betere kwaliteit van zorg én meer aandacht voor persoonsgerichte zorg. Dat lijken de belangrijkste opbrengsten van het ondersteuningsprogramma Waardigheid en trots, dat in 2015 werd gelanceerd door toenmalig staatssecretaris Van Rijn. Dit blijkt uit een preview van een onderzoek onder 36 verpleeghuisorganisaties die deelnamen aan het programma.

Als onderdeel van het programma Waardigheid en trots kregen verpleeghuisorganisaties met urgente kwaliteitsproblemen gemiddeld twee jaar intensieve begeleiding om de kwaliteit van zorg te verbeteren. In een recent evaluatieonderzoek is bekeken in welke mate de kwaliteit van zorg is veranderd bij deelnemende organisaties en wat de belangrijkste werkzame elementen en geleerde lessen van het programma zijn.

Vooruitgang

In het onderzoek dienden de thema’s persoonsgerichte zorg en veiligheid als indicatoren voor de kwaliteit van zorg. Bij aanvang van het verandertraject scoorden de meeste organisaties onvoldoende op deze thema’s. Na afloop lieten vrijwel alle organisaties een grote vooruitgang zien: bij meer dan de helft van de organisaties was de zorg ‘op orde’ en geen van de organisaties scoorde nog onvoldoende op één of beide thema’s.

Meedoen met jouw verpleeghuis aan een verandertraject? Aanmelden kan nog tot 1 juli

Waardigheid en trots op locatie is een ondersteuningsprogramma voor verpleeghuislocaties uit het programma Thuis in het Verpleeghuis. Deelnemende locaties krijgen binnen drie maanden inzicht in de mate waarin zij voldoen aan de acht thema’s van het Kwaliteitskader Verpleeghuiszorg. Afhankelijk van de ontwikkelpunten krijgen zij vervolgens ondersteuning op maat. Al 500 locaties doen mee! Wil jij ook ondersteuning bij de implementatie van het kwaliteitskader? Meld je dan vóór 1 juli aan voor Waardigheid en trots op locatie.

Paulien Vermunt deed onderzoek naar het ondersteuningsprogramma Waardigheid en trots

Integrale aanpak

In de verandertrajecten is door organisaties in de breedte gewerkt aan kwaliteit van zorg, inclusief randvoorwaarden voor het duurzaam verbeteren van kwaliteit. Paulien Vermunt, onderzoeker bij Vilans, licht toe: ‘Omdat thema’s onderling met elkaar samenhangen is het waarschijnlijk dat Waardigheid en trots ook een positief effect heeft gehad op thema’s als informele zorg, personeelssamenstelling en leiderschap. Ook gaven organisaties aan dat ze door deelname aan het programma meer grip hadden gekregen op het werken aan kwaliteit.’

Cliënt als uitgangspunt

‘Een grote winst van het programma is dat er meer aandacht voor en bewustwording van persoonsgerichte zorg kwam in de organisaties’, aldus Paulien. ‘Organisaties gaven aan dat het verandertraject heeft geleid tot meer aandacht voor de relatie tussen medewerker en cliënt. Hoe laat je de cliënt het uitgangspunt zijn? Hoe voldoe je beter aan de wensen en behoeften van de cliënt? Dit heeft veel waarde voor de kwaliteit van zorg.’

Waardevolle onderdelen van ondersteuning

De onderdelen van het programma die voor de deelnemende organisaties de meeste meerwaarde hadden waren de scan, het opstellen van een breed gedragen plan van aanpak en de langdurige en intensieve ondersteuning van ervaren coaches. Een scan geeft inzicht in de stand van zaken aan het begin van het traject en het plan van aanpak geeft structuur en houvast tijdens het verbeterproces. De coaches helpen organisaties om te kijken waar de verbeterpunten zitten. ‘Dat werkt goed’, vertelt Paulien. ‘De organisaties geven aan dat de coaches als externen vaak makkelijker de knelpunten boven tafel krijgen. Naast het bieden van een objectieve blik reiken coaches ook kennis, tools en expertise aan. Bijvoorbeeld door het inbrengen van ervaringen vanuit andere organisaties.’

Dit artikel is gebaseerd op de eerste uitkomsten van het Vilans-onderzoek naar het ondersteuningsprogramma Waardigheid en trots, de voorloper van het programma Waardigheid en trots op locatie. In september 2021 verschijnt het volledige rapport over dit onderzoek.

Door Hansje Langedijk

Meer weten