Verslag bijeenkomst themagroep 2: Driehoek mantelzorger/cliënt/professional

Op 7 maart 2016 waren een aantal deelnemers van Waardigheid en trots- Ruimte voor verpleeghuizen te gast bij Atlant Zorggroep in Beekbergen. In een bosrijke omgeving werd het een inspirerende middag. Er werden ervaringen uitgewisseld en nader met elkaar kennis gemaakt. De start was een kort filmpje; See Me genaamd. Dit filmpje geeft mooi de kern van Waardigheid en trots weer.

Op bezoek bij Atlant

De inleiding werd verzorgd door Mariët de Zwaan, divisiemanager specifieke doelgroepen van Atlant. Zij heeft de groep meegenomen in een inspirerend verhaal over de zorgverlening die Atlant biedt. Niet alleen aan dementerende ouderen maar ook aan speciale doelgroepen zoals Huntington en Korsakov cliënten. In verpleeghuis Markenhof wonen 138 mensen met het syndroom van Korsakov, waarvan veel mensen dagelijks aan het werk gaan in het dagactiviteitencentrum (DAC) dat op hetzelfde terrein is gevestigd. Het werken in het DAC geeft een zinvolle dagbestedingsstructuur en plezier en lijkt daardoor een positief effect te hebben op de kwaliteit van leven van deze groep mensen. Voorafgaand aan de bijeenkomst was er voor belangstellenden een rondleiding in het verpleeghuis en het dagactiviteitencentrum.

Voor de speciale doelgroepen, heeft Atlant onlangs het predicaat Topcare mogen ontvangen. Als Topcare zorgorganisatie investeert Atlant in onderzoek en innovatie, ontwikkelt nieuwe behandelmethoden en deelt kennis (evidence based). Op deze manier wil Atlant bijdragen aan het verbeteren van de kwaliteit van leven door de beste zorg en ondersteuning die op dat moment beschikbaar is te bieden.

Na de inleiding heeft de groep met elkaar de projecten van de deelnemers uit groep 2 doorgenomen.

De projecten

  • Azora Familieparticipatie: Familieparticipatie is een vanzelfsprekend onderdeel van de dagelijkse zorg, zonder dat dit extra werklast met zich mee brengt. Bij iedere cliënt (indien mogelijk) is de familie en/of het sociale netwerk actief betrokken bij de dagelijkse zorg en welbevinden. Het leven van de cliënt wordt voortgezet zoals voor inhuizing van de cliënt. Familieparticipatie is tot stand gekomen zonder het beschrijven van procedures.
  • Azora Mondzorg: Mondverzorging en professionele mondzorg vormen binnen de organisatie een integraal onderdeel van het zorgplan en het zorgdossier van de cliënt. De verzorgenden en de verpleegkundigen zijn zich bewust van het belang van goede mondzorg en worden structureel ondersteund en waar nodig bijgeschoold op het gebied van mondverzorging
  • Atlant locatiedashboard: We hebben de ambitie om het goede gesprek een nog beter gesprek te laten zijn door, met benutting van huidige informatie- en communicatietechnologieën, op alle locaties een “Locatiedashboard” te realiseren. Een gesprek tussen cliënt en medewerker, cliënt en netwerk, medewerker met netwerk, medewerkers onderling, met bezoekers etc.
  • Atlant arbeidsparticipatie: Het expliciteren, onderbouwen, verhelderen en in woorden kunnen vatten van de huidige ervaring dat arbeidsmatige dagbesteding bijdraagt aan de kwaliteit van leven van mensen met het syndroom van Korsakov.
  • Stichting Innoforte: Samenspel formele informele zorg. Medewerkers geven mantelzorger ruimte. Mantelzorger ziet nieuwe woonplek als het nieuwe thuis van geliefde. In de thuiszorg geven medewerkers meer aandacht voor overbelasting van mantelzorger.
  • DrieGasthuizenGroep: Cliënt als opdrachtgever en familieparticipatie: cliënt of zijn vertegenwoordiger heeft de regie heeft over het opstellen, evalueren en bijstellen van het zorgleefplan en hierin ondersteund wordt. De wensen van de cliënt en diens verwanten moeten leidend zijn voor de zorg die ze krijgen. Het samenspel tussen de cliënt, familie en/ of verwanten en de professional is hierbij essentieel.
  • Westerholm Rikkers-Lubbers: Eigen regie, partnerschap en respectvolle bejegening. Betere kwaliteit van leven voor cliënt door vertrouwensband met professional, zelforganiserende teams waarin medewerkers meer ontwikkelingsmogelijkheden hebben en betrokkenheid wordt vergroot. Hogere doelmatigheid en lagere overhead.
  • Zorggroep Groningen: Het centraal stellen van de cliënt. Vormgeven in co-creatie met betrokkenen door middel van actie onderzoek. Onderzoeksvragen gaan over wat is goede zorg, inzet en betrokkenheid van cliënten en naasten in de uitvoering van de zorg en ten derde over doelmatigheid.
  • Tangenborgh: De liefdevolle dialoog, om tot samenwerkingsafspraken te komen. Dit vraagt voor de medewerker om een meer ondersteunende, regisserende rol in plaats van een uitvoerende rol, waarmee we de klanten in staat stellen langer, bij voorkeur in hun eigen omgeving, regie te voeren over hun eigen leven en waarbij de informele zorg versterkt wordt.
  • Lyvore: Kwaliteitsverbetering Balans informele – formele zorg. Zorgvoorzieningen voor kwetsbare ouderen moeten veranderen in zorgvoorzieningen van kwetsbare ouderen en hun naasten. Cliënt en familie zich eigenaar voelen. Deformalisering. Verschuiving van veilig, gevoed en gewassen naar leefplezier. Samen vorm geven met medewerkers. Versterken positie van vrijwilliger.
  • Zorggroep Sint Maarten: “Deel je leven”. Zorggroep Sint Maarten richt zich bij de zorgverlening niet op menselijke beperkingen, maar op wat mensen nog wél kunnen. De organisatie noemt dit ‘deel je leven’. Sint Maarten wil haar prestaties op ‘deel je leven’ inzichtelijk maken, op basis van ervaringen van medewerkers, cliënten en hun naasten, mantelzorgers en vrijwilligers van Zorggroep Sint Maarten.
  • Zorggroep Charim: “Basis voor samen leven”. Charim heeft twee opgeleide mantelzorgondersteuners. In complexe mantelzorgsituaties ondersteunen zij zelf. In andere situaties helpen zij de professionals goede mantelzorgondersteuning te bieden. Charim gebruikt de mantelzorgapp Nettie.nu, voor laagdrempelige communicatie met mantelzorgers als individu of als groep. Mantelzorgondersteuning is opgenomen in het zorgleefplan en onderdeel van de zorgplanbespreking.
  • Kwadrantgroep: “Een sterk netwerk is het halve werk” en “Betekenisvolle relaties voor een menswaardig bestaan”  Palet gebruikt hiervoor e-learning. Netwerk van cliënten verlichten, versterken, verbinden en verbreden door onder meer: Introductieprogramma voor mantelzorgers en vertegenwoordigers. (met behulp van ervaringsdeskundigen) besteedt aandacht aan verwachtingen, begeleiding, vergroten betrokkenheid en anticiperend rouwen.Methodiek van ‘Eigen Kracht’ conferenties toepassen. Daarnaast zet Palet ‘belevingsgericht werken (BGW): Stip op de horizon’ in met behulp van inspiratiesessies, reflectiebijeenkomsten en projectbelegeiding.
  • Carintreggeland: “Trots wonen in de Weijdehof”
    Tijdens het project ‘Met Waardigheid en Trots wonen in De Weijdehof’ versterkt de positie van de cliënt en ontstaat er ruimte voor de professional in samenwerking met onder andere de cliëntenraad, OR en VAR.
    Hiervoor zijn 4 thema’s benoemd:
    1. Informele zorg – de cliënt heeft de regie over zijn leven;
    2. Bewegen – de cliënt heeft een geïntegreerd beweegplan;
    3. Ethische vraagstukken – ‘serious gaming’ ondersteunt de werkwijze  en houding van de zorgverleners;
    4. Relatie cliënt en specialist Ouderengeneeskunde (SO) – de eigen regie  van de cliënt vraagt om een andere vorm van samenwerking.
  • Noorderbreedte: In WZC Erasmus wordt het verpleeghuis teruggegeven aan de bewoners. Doel is het verbeteren van de kwaliteit van zorg, gezien door de ogen van de bewoners. De buurt en de buurtkamer zijn de leefomgeving van de bewoner en zijn écht van hen. Medewerkers hebben / ontwikkelen een faciliterende rol.
  • TriviumMeulenbeltZorg: Drie thema’s rondom mentaal welbevinden / kwaliteit van leven. Thema’s zijn: onbegrepen gedrag, pijn en meer bewegen. De uitvoering van de projecten vindt in nauwe samenwerking met cliënt, mantelzorgers en professionals plaats.

De veranderaanpak

Na deze rondgang ging de groep in subgroepen uiteen en hebben in een kleiner verband met elkaar doorgepraat over de verschillende projecten. In de groepjes is waardevolle informatie met elkaar gedeeld aan de had van de vragen ‘wat is je veranderaanpak en wat werkt goed?’ en ‘tegen welke knelpunten loop je aan?’ Een centraal thema wat speelt is de veranderaanpak. “Hoe ga je de verandering aanpakken en hoe borg je dit in de organisatie”. Daarbij is ook de vraag belangrijk hoe je alle onderdelen binnen de organisatie mee krijgt in de verandering zoals bijvoorbeeld de facilitaire diensten of de behandeldiensten.

Subthema’s

Het thema van deze themagroep is de driehoek mantelzorger/cliënt/professional. Binnen dit thema zijn verschillende subthema’s te onderscheiden. Met het oog op verbinding en kennisuitwisseling tussen deelnemers in de themagroep en met andere deelnemers in het programma Waardigheid en trots, zijn de subthema’s geïnventariseerd.

Er is een overzicht uitgereikt waarop per subthema kort is beschreven wat er onder wordt verstaan. Aan de aanwezigen is gevraagd om de sub thema’s die voor de eigen organisatie van toepassing zijn aan te kruizen. Bekijk de beschrijving en het resultaat van de inventarisatie zijn bijgevoegd.

Best Practice

Verder heeft de groep deze middag stilgestaan bij de vraag; Wat is een Best Practice” ? In relatie tot dit thema is er verder gediscussieerd over Evidence Based programma’s. Deze discussie was zeer zinvol en vraagt om een vervolg. Er is een aantal organisaties in de groep van 150 koplopers die het wetenschappelijk onderzoek inbedden in hun programma’s.

Verwachtingen en kennisdelen binnen Waardigheid en trots- Ruimte voor verpleeghuizen

In het laatste onderdeel van de middag is nog even kort naar de doelstellingen en de inhoud van het gehele programma Waardigheid en trots gekeken. Deze doelstellingen zijn:

  • Zoveel mogelijk succesvolle projecten draaien in een kopgroep.
  • Werkzame en niet werkzame principes zichtbaar maken
  • Goede voorbeelden en best practices laten ontstaan, ter inspiratie en meetlat voor de gehele sector
  • Leerervaringen laten ontstaan die gedeeld kunnen worden
  • Kennis ophalen en delen
  • Communicatie over goede voorbeelden en briljante mislukkingen

Het uiteindelijke doel is de mooie en waardevolle zaken naar boven te halen en te delen en de beeldvorming van de sector verbeteren. Zodat ‘Waardigheid en de trots’ in de langdurige zorg zullen toenemen. Ook is kort stilgestaan bij het delen van kennis en informatie. In dit kader is MyVox geïntroduceerd.

Verslag door Rolf Mous

Meer weten


Geplaatst op: 15 maart 2016
Laatst gewijzigd op: 13 juli 2016