Zorg Groep Beek biedt mensen met dementie ‘verzorgd wonen’

Een kleinschalig appartementencomplex met 24-uurszorg voor mensen met dementie, dat is de Elsresidentie van Zorg Groep Beek in Sittard-Geleen. Groot verschil met vergelijkbare woonvormen: bewoners huren hier zelf een appartement en kopen de zorg in die ze nodig hebben. Verzorgd wonen, heet dat. “Het wonen hier is zo leuk, omdat het vertrouwde van thuis blijft”, zegt John Bongers, voorzitter van de cliëntenraad.

De Elsresidentie is het initiatief van Michael en Hannelore Hamers-Roesink, een bevlogen echtpaar dat de zorg een ander gezicht wil geven. In 2005 startten ze samen de Zorg Groep Beek, in eerste instantie alleen een thuiszorgorganisatie. “Ik kom uit de thuiszorg en had het gevoel dat het anders moest kunnen, met meer tijd voor cliënten”, vertelt Hannelore Hamers. Zij vormt samen met haar echtgenoot de tweekoppige directie, maar was bij de start van de Zorg Groep Beek de enige thuiszorgmedewerkster. Inmiddels heeft de organisatie zeventig medewerkers in dienst: twee derde werkt in de thuiszorg en een derde in de Elsresidentie, die in mei 2013 geopend werd. Het betreft een nieuwbouwcomplex dat in samenwerking met woningcorporatie Woonpunt gebouwd werd. De Zorg Groep huurt het complex van Woonpunt en verhuurt de zestien appartementen weer aan cliënten. Het is geen gesloten instelling. Bij de uitgang hangt de code van het slot: iedereen die de code zelfstandig kan intikken, kan gewoon naar buiten lopen. En medewerkers hanteren geen enkele andere vorm van fixatie.

Compleet zorgpakket

“In de residentie bieden wij cliënten het complete pakket van zorg aan: van wassen en aankleden, medicatie, maaltijden en 24-uurs bewaking tot de activiteiten. Daarbij gaan we na waar mensen behoefte aan hebben en dat kunnen zowel individuele als gezamenlijke activiteiten zijn”, vertelt Hannelore Hamers. Ja, knikt zorgcoördinator Karin Claassens. “We gaan hier mee in de beleving van de cliënt. Dagactiviteiten hoeven niet ingewikkeld te zijn, het gaat om aandacht geven. Bijvoorbeeld door samen de krant te lezen, iemands nagels te verzorgen of een wandelingetje te maken. Soms is het alleen een arm om iemand heen.” Als bewoners dat willen, kunnen ze in het eigen appartement de maaltijd eten. Maar de praktijk leert dat ze voor de maaltijd liever met andere bewoners aanschuiven in de gemeenschappelijke woonkamer. In de residentie zijn vijf vrijwilligers actief en het personeel komt in de vrije tijd regelmatig langs. Een van hen neemt meerdere keren per week de hond mee. Samen met het dier wandelen en spelen, bevordert dat bewoners bewegen. Met dat doel wordt ook het deels samen met het Heerlense softwarebedrijf Qwiek ontwikkelde beweegprogramma ingezet.

Weinig overhead

Ondanks de sterke groei van personeel en cliënten in de afgelopen jaren, bleef het management beperkt tot het echtpaar en één zorgcoördinator. Het echtpaar bestiert de organisatie vanuit een verbouwde garage aan huis, hun kantoor. De medewerkers lopen er makkelijk binnen om iets te bespreken, de drempel is laag. Bij kleinschalige zorg past geen zware overhead, vindt het echtpaar. John Bongers is dat met hen eens. Zijn schoonvader woonde in de Elsresidentie tot hij stierf. “Mijn moeder en schoonmoeder hebben in andere verpleeghuizen gewoond. Het verschil? Dit is geen fabriek. Je verhuist naar een appartement en dat is nog steeds jouw thuis, met jouw spullen. Je houdt je eigen huisarts. Ook je eigen fysiotherapeut of je eigen kapper bijvoorbeeld, zijn van harte welkom. Dat geeft bewoners een vertrouwd gevoel.”

Geen personeelstekort

De wijze waarop de zorg geboden wordt, vloeit voort uit de beginperiode. Michael en Hannelore Hamers woonden de eerste zeven maanden in de residentie om de zorg samen met het team gestalte te geven. Medewerkers zijn zeer positief over het werken bij de Zorg Groep Beek, zowel in de residentie als in de thuiszorg. Personeelstekorten kent de organisatie niet. Hannelore Hamers: “Natuurlijk zijn er regels waar iedereen zich aan moet houden en passen wij het nieuwe Kwaliteitskader toe. Maar het is geen fabriekswerk en dat geldt eveneens voor onze thuiszorg. Daarin hebben kleine teams samen de verantwoordelijkheid voor tien tot vijftien cliënten. Hoe ze dat indelen, bepalen ze zelf. Nachtzorg en verpleegkundigen voor medisch technische handelingen huren we in.”

Karin Claassens vertelt dat de directie medewerkers vertrouwen geeft. “Dat werkt heel prettig. Ik ben hier als verzorgende in de thuiszorg begonnen, maar heb daarvoor in meerdere instellingen gewerkt. Dan zie je toch nog vaak een standaard concept van drie keer per dag eten en bewoners die veel voor de televisie zitten. Of dat het eten soms geprakt wordt, omdat dat makkelijker zou zijn”, vertelt zij. In de Elsresidentie wordt dat nieuwe medewerkers meteen afgeleerd. “Wij dekken hier gewoon de tafel voor bewoners en kunnen mensen echt persoonlijke aandacht geven. Verder hebben we een goed contact met familie. Dat vinden we belangrijk, want we willen familie graag bij de zorg betrekken.”

Medewerkers zijn zeer positief over het werken bij de Zorg Groep Beek, zowel in de residentie als in de thuiszorg. Personeelstekorten kent de organisatie niet.

Experiment en tweede complex

Hoewel regelgeving en daarmee het papierwerk de laatste jaren flink zijn toegenomen, blijven Hannelore en Michael Hamers enthousiast. Het experiment persoonsvolgende zorg in Zuid-Limburg, ziet het echtpaar als steun in de rug. Michael Hamers: “Vooral vanwege het wegvallen van het plafond aan budgetten. Dat stimuleert ons om initiatieven te ontplooien en dingen uit te testen die misschien wel landelijk uitgerold kunnen worden. Zo is het scheiden van wonen en zorg inmiddels een concept dat meer organisaties omarmen en je kunt hier zien dat het werkt.”

In Margraten opent de Zorg Groep Beek volgend jaar een tweede complex volgens dit concept. Ook weer met zestien appartementen voor mensen met de ziekte van Alzheimer en andere vormen van dementie. Deze appartementen worden ondergebracht in een monumentale boerderij uit de 18e eeuw. Deze boerderij staat niet ver van de woning van Hub van Laar en zijn vrouw. Het gaat om familiebezit dat te koop kwam te staan toen een tante er niet meer kon wonen. Daarop besloot het echtpaar de boerderij te kopen om er een zorgcomplex voor mensen met dementie in te vestigen. In de zoektocht naar een exploitant kwamen ze uit bij de Elsresidentie van de Zorg Groep Beek, precies wat ze in gedachten hadden. Hub van Laar verbouwt de boerderij nu samen met een aannemer, in nauw overleg met het echtpaar Hamers. Nog voor de opening lijkt de nieuwe residentie al een succes. “Want”, zeggen Hannelore en Michael Hamers, “er is nu al veel belangstelling voor.”

Artikel door Karin Burhenne

Meer weten

 

Geplaatst op: 21 september 2017
Laatst gewijzigd op: 6 september 2019