Noorderbreedte: wat kunnen we meenemen uit de coronacrisis?

Nu het ergste achter de rug lijkt te zijn, komt er tijd voor reflectie. En dan blijkt dat verpleeghuizen in de coronacrisis bruikbare inzichten hebben opgedaan. Zoals: moeten alle overlegmomenten van voor de crisis wel terug komen? En: kunnen we niet vaker collega’s uitwisselen tussen de locaties? Noorderbreedte snakt ernaar om de strenge maatregelen weer te kunnen loslaten, maar wil de positieve ervaringen graag vasthouden. Regiomanager Bert Renkema, verpleegkundig specialist Karin Miedema en verpleegkundige Marina Steeman lichten toe.

En toen viel alles stil

‘Het coronavirus heeft Friesland niet zo hard getroffen als andere delen van het land’, vertelt regiomanager Bert Renkema. ‘Maar de druk en de spanning lagen er ook bij ons op.’ Noorderbreedte – met 15 woonzorgcentra ruim vertegenwoordigd in Friesland – formeerde een centraal crisisteam dat de algemene kaders vaststelde, gebaseerd op het beleid van de overheid, ActiZ en Verenso. De 15 locaties kregen ieder een eigen uitbraakpreventieteam, dat de kaders naar de locatie vertaalde. ‘En toen viel alles stil’, aldus Bert. ‘De restaurants gingen dicht, de huizen gingen op slot, wie thuis kon werken, bleef thuis. We gingen terug naar de basis: het wonen en leven op de locaties. En ja, dan verandert er wel wat in een organisatie. Veranderingen die niet per se allemaal slecht zijn. Soms misschien zelfs beter dan hoe we het vóór corona geregeld hadden.’

Rust, reinheid en regelmaat

Bert kan zo een aantal voorbeelden geven. ‘Natuurlijk zijn er schrijnende gevallen, van bewoners die hun naasten heel erg missen. Maar er zijn ook bewoners met wie het juist heel goed gaat nu. Omdat ze minder prikkels krijgen en er meer regelmaat is. Meer bekende gezichten ook, want de zorgmedewerkers verzorgen het welzijn, terwijl daar voorheen andere collega’s voor kwamen. Er komt geen bezoek. Rust, reinheid en regelmaat is voor veel mensen zo slecht nog niet.’ Ook voor medewerkers niet, beaamt verpleegkundige Marina Steeman. ‘Dat er minder behandelaren en nauwelijks overleggen zijn, brengt een bepaalde rust. Je hebt minder verplichtingen, dat is prettig.’

Overleggen weer optuigen?

Dat medewerkers de meeste overleggen eigenlijk niet missen, vindt Bert ook een aandachtspunt. ‘Afgezien natuurlijk van de spannende situaties met bijvoorbeeld gedragsproblematiek, waarin je juist moet opschalen en vaker bij elkaar moet komen, denk ik dat we kritisch naar onze vaste overlegstructuren moeten kijken. In veel gevallen kan het eenvoudiger. In ieder geval meer op maat: kijken naar wat goed is voor deze bewoner. Ik wil mijn collega’s graag oproepen om samen te onderzoeken wat we kunnen meenemen uit de coronacrisis.’ Verpleegkundig specialist Karin Miedema hoopt dat medewerkers kritisch durven zijn. ‘Het is echt de vraag of we al die overleggen weer moeten optuigen.’ ‘Het belangrijkste is dat mensen er voor je zijn op het moment dat je het niet zit zitten’, voegt Marina toe.

Rangen en standen vallen weg

Daar haakt Bert op in. Want de coronatijd laat ook zien hoe belangrijk een goede relatie is – er voor elkaar zijn, op elkaar kunnen vertrouwen. ‘Ik heb op meerdere locaties gezien dat de arts, de fysiotherapeut, de verpleegkundig specialist, de kwaliteitsverpleegkundige en de zorgteams dicht naar elkaar toe zijn gegroeid om samen de dagelijks zorg goed te regelen’, vertelt Bert. ‘Dat zijn mooie voorbeelden van relaties die verdiept werden.’ ‘Rangen en standen vallen weg’, vult Karin aan. ‘Iedereen heeft hetzelfde doel: zorgen dat de bewoner een fijne dag heeft.’ Maar dit kan alleen als de basis al goed is. Want andersom komt het ook voor dat relaties waarin al wat ‘breukjes’ zitten, nog meer onder spanning komen te staan. ‘Zo was er een team dat echt behoefte had aan ondersteuning op locatie van een behandelaar’, vertelt Bert. ‘Maar deze behandelaar hield vast aan de regels van thuiswerken zoals dat in de organisatie was afgesproken. Terwijl uitzonderingen echt geoorloofd waren. Achteraf bleek dat er al spanning in de relatie was. Ik denk dat we daar in normale tijden veel alerter op moeten zijn. Nu kregen we het dubbel hard terug en voelde het team, dat het al zwaar had, zich niet gestut.’

De rol van communicatie

Naast het belang van een goede relatie, neemt Karin ook het belang van goede communicatie mee. ‘Je wilt dat de medewerkers zich aan de maatregelen houden. Ook op de afdelingen waar geen coronabesmettingen zijn. Dat kan alleen als je heel goed communiceert. Je wilt de connectie met de werkvloer houden, voorkomen dat mensen het gevoel krijgen dat je over ze beslist. Die rol van communicatie kunnen we straks vast ook in andere omstandigheden benutten.’ ‘De cliëntenraad van Meckama State – de locatie waar Karin werkt – heeft nadrukkelijk complimenten gegeven dat ze zo keurig op de hoogte werden gehouden’, voegt Bert toe.

Gluren bij de buren

Meckama State is een van de 4 locaties van Noorderbreedte waar besmettingen met het coronavirus zijn geweest. Niet alleen bewoners, maar ook medewerkers werden ziek. ‘Op een gegeven moment kregen we het rooster niet meer rond’, vertelt Bert. ‘Toen zijn vaste collega’s van andere locaties te hulp geschoten.’ En dat bleek onverwachte positieve kanten te hebben. Marina, die normaal gesproken als verpleegkundige op locatie Erasmus in Leeuwarden werkt, kwam 6 weken naar Meckama State in Kollum. ‘Het was ontzettend leuk. Je ziet hoe je collega’s werken, je leert van elkaar. Daar groei je van. Als zo’n gelegenheid op je pad komt, moet je die grijpen. Ik heb al veel collega’s aangeraden om ook eens ergens anders in de keuken te kijken. En het leuke is: na 6 weken vond ik het ook fijn om terug naar Erasmus te gaan. Dat is echt mijn plekje.’ Bert hoopt dat ‘gluren bij de buren’ een blijvertje gaat worden. ‘We hebben nu noodgedwongen, vanuit een crisissituatie, uitgewisseld over de locaties heen. Het zou mooi zijn als dit vaker gaat gebeuren. Gewoon, omdat het leuk is af en toe ergens anders te kijken. Het is goed om je horizon te verbreden.’

Door: Ingrid Brons

Deelnemen aan Waardigheid en trots op locatie

Noorderbreedte is een deelnemer van het ondersteuningsprogramma Waardigheid en trots op locatie. Ook voor coronavraagstukken kan je terecht bij Waardigheid en trots locatie.

Corona-ondersteuning van Waardigheid en trots op locatie

Meer weten

Geplaatst op: 17 juni 2020
Laatst gewijzigd op: 17 juni 2020