Kwaliteitsverbetering verpleeghuiszorg

Make more of life: een innovatieve arbeidsmarktcampagne

tags: ZZG zorggroep (16) , Opleiden (82) , Onderzoek (86)

thema's: Arbeidsmarkt (41)

In de zorg hebben we veel goede mensen nodig en snel. De overheid komt daarom met een Actieplan Werken in de Zorg, inclusief een imagocampagne. Het huidige beeld van werken in de ouderenzorg is niet best: matige salarissen, door de vele berichtgeving over incidenten in verpleeghuizen lijkt het een zooitje in de sector, de sociale status is laag en het carrièreperspectief is onduidelijk. Kortom, hoe onterecht ook, weinig mensen hebben zin om in deze wereld te stappen. De opgedane ervaringen uit de afgelopen jaren leren mij dat er innovatie in de wervingscampagnes nodig is. De drie belangrijkste lessen: zorg voor een relevant verhaal dat raakt bij de mensen die je voor je wilt winnen. Zorg dat wat je communiceert, overeenkomt met de praktijk. En zorg dat het onderwijs aansluit bij de beelden van het verhaal. In dit artikel beschrijf ik een voorbeeld uit mijn praktijk.

Weinig interesse

In 2014 werd landelijk duidelijk dat er veel meer wijkverpleegkundigen nodig waren. Bij ZZG zorggroep in Nijmegen was de inschatting dat zij in 2017 een jaarlijkse instroom van ongeveer dertig wijkverpleegkundigen nodig had. Wijkverpleegkundigen zijn hbo-opgeleide verpleegkundigen en daarom was onze eerste gang naar de belangrijkste bron: de eerstejaars collegezaal hbo-verpleegkunde van de Hogeschool Arnhem Nijmegen (HAN). In de bankjes zaten zo’n dikke driehonderd studenten, overwegend jonge vrouwen rond de  achttien jaar. Op de vraag wie in de ouderenzorg aan de slag wilde, gingen welgeteld drie vingers omhoog, waarvan er één nog snel werd teruggetrokken. Dus minder dan 1% heeft interesse om in de ouderenzorg te werken.

Sector sluit niet aan bij leefwereld student

Uit interviews, onder andere met de twee studenten die wél de vinger hadden opgestoken, werd duidelijk dat het beeld van de sector  niet aansluit bij de leefwereld van  achttienjarigen. Wijkverpleging lijkt iets voor vrouwen van middelbare leeftijd, op een fiets met fietstassen. Die stapten dan binnen in morsige kamertjes met oude mensen waarvoor ze een kopje thee zetten. Veel van de geïnterviewden hadden ook geen specifieke beelden van ouderen, anders dan hun eigen opa en oma, vaak vitale leuke zestigers die geen zorg nodig hadden. Een enkeling kende de ouderenzorg wel vanuit een weekendbaantje in de thuiszorg. Daar moesten ze schoonmaken en steunkousen aantrekken. Interviews met ouderejaars lieten zien dat de stages in de ouderenzorg niet populair waren. Ze zaten vroeg in het curriculum, waardoor de studenten dezelfde taken kregen als in hun weekendbaantje.

Kruip in de huid van…

De conclusie van de interviews: negatieve beeldvorming, geen reëel beroepsbeeld en geen aansprekende opleiding. De opgave voor ZZG zorggroep was daarmee groot. Een belangrijke eerste actie om het imago te verbeteren was om in de huid te kruipen van een 18-jarige hbo-v student, iemand die al heeft gekozen voor de zorg. We wilden erachter komen wat haar drijft. Wat is het relevante verhaal waar ze naar wil luisteren? Het antwoord was betrekkelijk simpel. Een 18-jarige die kiest voor de zorg heeft als drijfveer dat ze van betekenis wil zijn voor een ander vanuit haar eigen kracht.

3 belangrijke lessen voor een innovatie arbeidsmarktcampagne

  • Zorg voor een relevant verhaal dat raakt bij de mensen die je voor je wilt winnen
  • Zorg dat wat je communiceert, overeenkomt met de praktijk
  • Zorg dat het onderwijs aansluit bij de beelden van het verhaal

Ertoe doen

Het is niet voor niets dat programma’s zoals The Voice Of Holland of Obese van Wendy van Dijk zo populair zijn. Deze programma’s vertellen het verhaal van hun eigen drijfveer. Ze zien dat Marco Borsato zijn eigen kracht inzet om jonge aankomende talenten beter te maken. Of ze kijken naar Wendy, het toonbeeld van slankheid en levensgeluk, die haar energie gebruikt om te dikke mensen af te laten vallen. Het nieuwe verhaal dat hen raakt moet daarom deze toon hebben. Verder houden deze meiden niet van fietsen met een fletse fietstas, maar van een kekke scooter. Ze willen graag aangesproken worden in eigentijdse taal. Communicatie verloopt via sociale media en niet via brieven.. Zo is de imagocampagne Make more of life geboren. Een andere manier van communiceren waar het relevante verhaal voor hen centraal staat. Puur gericht op deze groep 18-jarige studenten en niet wat anderen belangrijk, mooi of leuk vinden aan de zorg voor ouderen.

Opleiding aangepast

Daarnaast is het curriculum aangepast door stages in de ouderenzorg later in de opleiding te programmeren. Het introductiepraatje over wijkverpleging wordt gedaan door een frisse 28-jarige wijkverpleegkundige. De praktijk vangt hen op met veel aandacht en als premium toekomstige collega. Dus niks steunkousen aantrekken, maar mee naar de ingewikkelde casussen en samen met huisarts en anderen analyseren, plannen maken en snel leren schakelen.

Succesvol

De instroom van wijkverpleegkundigen is gestegen naar 45 studenten in 2017. De methode is te kopiëren, maar de benadering van 18-jarige studenten HBO V is een andere dan een 40-jarige zijinstromer of een 16-jarige scholier uit het voortgezet onderwijs. En wellicht verschilt de benadering als je mensen in Amsterdam zoekt of in Appingedam. De imagocampagne moet gelijk opgaan met aanpassingen in de praktijk en onderwijs. Gebeurt dit niet, dan valt de imagoactie in een rimpelloze vijver met heel weinig effect.

Blog geschreven door: René van het Erve, zelfstandig adviseur en adviseur bij Waardigheid en trots

Meer weten


Geplaatst op: 16 april 2018
Laatst gewijzigd op: 24 april 2018