Corona-tijd in Limburg: hectiek, bezorgdheid, flexibiliteit en waardering

Woonzorgcentrum Hushoven, onderdeel van zorgorganisatie Stichting Land van Horne, staat in Weert, midden-Limburg. Midden in een van de zwaarst door het corona-virus getroffen gebieden. Het virus heeft het leven en werken sinds medio maart ingrijpend veranderd; voor de bewoners van het verpleeghuis, de omwonenden die thuiszorg krijgen en ook voor de medewerkers. Nu, ruim 2,5 week later, begint de nieuwe situatie ‘een beetje te wennen’. Teamleider Yvonne Smolenaers vertelt over de situatie in Weert. ‘Het is ontzettend ingrijpend, maar we leren er ook weer van.’

Hoe is het bij jullie?

‘Al sinds 17 maart is bij ons de deur op slot gegaan voor vrijwilligers en bezoekers. We werden geconfronteerd met vijf zieke bewoners en twaalf zieke medewerkers. De bewoners zijn getest op het coronavirus, waarvan er eentje positief scoorde. Bij ons wonen 31 bewoners met PG-klachten en 23 bewoners op de afdeling somatiek. We hebben heel snel moeten afschalen naar essentiële zorg, omdat we geen hulp van familie en vrijwilligers meer hebben. Het ziekteverzuim is inmiddels opgelopen naar 20%. Medewerkers zitten thuis met griepachtige klachten, waarvan we niet weten of het corona is, of een gewone griep. We nemen geen risico’s, dus thuis blijven. Het is fijn dat collega’s straks getest kunnen worden, dan weten we beter wie wel en niet inzetbaar zijn.’

Lukt het om de zorg voor de bewoners op peil te houden?

‘Ja, dat lukt tot nu toe goed. Iedereen is bereid bij te springen en extra uren te werken. Er is een enorme gedrevenheid om dit met elkaar te doen. Dit is een noodsituatie en iedereen trekt alles uit de kast om ervoor te zorgen dat we het samen redden. Voor de bewoners is het wennen, de activiteiten zijn bijvoorbeeld afgelast, om de kans op besmetting te voorkomen. Mensen met somatische klachten begrijpen wat er aan de hand is. Voor de PG-bewoners ligt dat ingewikkelder. De een ontgaat wat er gebeurt, de ander mist de familie vreselijk en begrijpt niet waarom ze niet komen. We zoeken voor iedereen naar de beste oplossing. Zo hebben we een met corona besmette bewoner die veel ronddwaalt. Die kun je niet op haar kamer houden. Gelukkig hebben we haar kunnen plaatsen op een leegstaand, ruim appartement, met een-op-een zorg. Het is maatwerk.’

In de media is veel te doen over de beschikbaarheid van ziekenhuiszorg voor kwetsbare ouderen. Hoe kijk je daar tegenaan?

‘Het is een afweging die we in de ouderenzorg altijd maken: is deze persoon gebaat bij zo’n zware, ingrijpende behandeling? In het behandelplan van elke bewoner staat vastgelegd wat hij/zij en de familie willen. De kwaliteit van leven is het uitgangspunt. Een opname op de IC en aan de beademing komen is niet niks. Voor een deel van de kwetsbare ouderen geldt dat ze dat hoogstwaarschijnlijk niet overleven. De vraag is steeds wat het voor hen oplevert. Deze mensen zijn in de laatste fase van het leven beland en hebben recht op een waardig en zo comfortabel mogelijk afscheid. Opname op de IC voorziet daar meestal niet in. Corona heeft deze praktijk nu onder een vergrootglas gelegd, maar de realiteit is dat bij alle kwetsbare ouderen deze afweging wordt gemaakt, bij alle ziektebeelden. Dat hoort gewoon bij goede verpleeghuiszorg.’

Hoe is het nu met de zieke bewoners en medewerkers?

‘De vijf bewoners die ziek zijn geworden, zijn nu allemaal herstellende. We hebben een bewoner met corona  in isolatie moeten plaatsen, om verdere verspreiding van het virus te voorkomen. Dat maakt de zorg ingewikkelder, met allerlei beschermende maatregelen voor de medewerkers. De zieke medewerkers zijn ook herstellend, gemiddeld zijn ze er wel twee weken goed ziek van. De beperkende maatregelen die sinds 17 maart van kracht zijn, lijken te werken. Sinds twee weken hebben we geen nieuwe besmettingen bij bewoners. Er worden wel nog medewerkers ziek, maar in minder grote getale dan eerst. Ik hoop van harte dat we zo verdere verspreiding van het virus kunnen voorkomen.’

Brengt een crisis als deze ook nog iets positiefs?

‘Ja, gek genoeg én gelukkig wel. Er is een enorme maatschappelijke waardering voor en betrokkenheid bij ons werk, dat doet echt goed. We krijgen allemaal bloemen, traktaties en kaarten toegestuurd. Mensen komen zwaaien naar de bewoners, een bedrijf heeft ons IPads gebracht, zodat bewoners kunnen skypen met de familie. Er zijn smartphones aangeschaft zodat bewoners kunnen beeldbellen met hun familie. Het koor dat hier normaal wekelijks komt zingen, heeft liedjes opgenomen en opgestuurd, zodat we toch met de bewoners kunnen zingen. Zo zijn er allerlei initiatieven die echt hartverwarmend zijn en helpen om er samen het beste van te maken. Een ander leerpunt is dat we merken dat bij sommige bewoners met onbegrepen gedrag de problemen minder worden, nu er meer rust is in huis. Minder bezoek, minder activiteiten betekent ook minder prikkels en dat doet sommigen goed. Daar moeten we iets mee, ook als straks de crisis voorbij is. Een andere positief effect is dat sommige innovaties, vooral op ICT-gebied, sneller geïmplementeerd zijn. Noodgedwongen, maar wel effectief en erg handig.’

Hoe is het voor jou om als teamleider te fungeren in zo’n situatie?

‘Het is heel erg hectisch geweest en ik moet eerlijk zeggen dat ik me echt wel zorgen heb gemaakt, over de bewoners en collega’s. Als zo’n virus zijn intrede doet, weet je niet wat je te wachten staat. Het roept veel vragen op: wat als….? Nu, na bijna drie weken, heb ik het gevoel dat we een beetje beginnen te wennen. Dat zich nauwelijks nieuwe besmettingen voordoen, stelt een beetje gerust. Tegelijk hoor je steeds dat de piek nog moet komen, al hoop ik dat we die in Limburg en Brabant inmiddels hebben gehad. Het blijft een  heel spannende tijd. Gelukkig wordt thuis van alles voor me geregeld, ze begrijpen hoe hoog de werkdruk is. Zelf vind ik ontspanning in wandelen, lezen, uitrusten. Het lukt me nu weer wat beter om afstand te nemen. En dat is essentieel om het vol te houden in deze tijd. ‘

Door: Paul van Bodengraven

Meer weten


Geplaatst op: 7 april 2020
Laatst gewijzigd op: 7 april 2020