Sensire experimenteert met radicale vernieuwing

Een verpleeghuis waar bewoners met dementie samen met medewerkers of vrijwilligers zelf de was in de binnentuin ophangen. Waar sommige bewoners zelf naar het dorp wandelen voor een boodschap of de kapper. Waar het vanzelfsprekend is dat vroegere buren op bezoek komen. En waar regeltjes over voedselveiligheid niet overdreven nageleefd worden. Als het aan teamverpleegkundige Barbera Jolink ligt, zou verpleeghuis De Lindenhof in Vorden (Sensire, deelnemer Waardigheid en trots) er zo uit kunnen zien. De locatie is een van de vier landelijke koplopers van het project ‘Radicale vernieuwing verpleeghuiszorg – van regels naar relaties’.

Radicale vernieuwing verpleeghuiszorg is een initiatief van LOC en VWS, in het kader van het verbeterprogramma Waardigheid en trots. 4 kernorganisaties doen mee, Met als doel doorgaand opnieuw te ontdekken wat ertoe doét voor mensen die zorg krijgen en geven, en hun naasten. En hoe je dat steeds weer uitgangspunt van de zorg kunt laten zijn. 

Cultuur ombuigen

In de zorg heerst een cultuur die alle risico’s wil uitbannen. Personeel in verpleeghuizen is dagelijks veel tijd kwijt aan administratie, om aan te tonen dat ze zich aan alle protocollen hebben gehouden. Alom wordt onderkend dat deze controlezucht te ver is doorgeschoten. Maar hoe krijg je die cultuur omgebogen? Om daar achter te komen, krijgt De Lindenhof, onderdeel van de Achterhoekse zorginstelling Sensire, de komende drie jaar veel ruimte om te experimenteren in het project ‘Radicale vernieuwing verpleeghuiszorg’.

Eigen dekbed

Jolink is vol enthousiasme. ,,We staan pas aan het begin en weten niet wat dit project gaat opleveren, maar ik voel dat ik weer vanuit mijn hart zorg kan verlenen, in plaats van vanuit de regels”, zegt ze. ,,Waarom mag iemand zijn eigen dekbed en kussen niet meenemen als die hier komt wonen? Waarom mag een bewoner niet zelf zijn plakje kaas schaven? Mensen verblijven hier gemiddeld vijf tot acht maanden. Mag je hier dan alsjeblieft zo gelukkig mogen leven?”

Open huis

Wie de zorg volledig vanuit het belang van de bewoners organiseert, zou het anders doen dan nu. ,,Zodra iemand wordt opgenomen, worden sommige sociale banden doorgesneden. In een verpleeghuis is de deur vaak op slot, waardoor bezoek een hoge drempel heeft om binnen te komen. We willen een open huis zijn, geen gesloten instelling.” Maar de deur kan  niet zomaar voor alle bewoners met dementie opengezet worden. Samen met Sensire-bestuurder Maarten van Rixtel bezocht Jolink onlangs een zorginstelling in Brabant. ,,Daar zag ik dat alle bewoners een polsbandje droegen dat persoonlijk geprogrammeerd is. Zo kan de een wel door een deur die voor een ander dichtblijft. Daarmee zou je kunnen regelen dat de een de afdeling niet afkan, de ander kan tot aan het tuinhekje komen en een volgende bewoner kan zich in een straal van een paar honderd meter rondom het verpleeghuis vrij bewegen.”

Schuldvraag

Dat idee spreekt Ruud Olthof, lid van de cliëntenraad, sterk aan. “Mensen met dementie kunnen verdwalen of vallen.  Accepteer je bepaalde risico’s als keerzijde van de vrijheid? Hoe zit het met de schuldvraag als er toch iets gebeurt? Daarover wordt uiteraard eerst uitgebreid gesproken met de familie”, zegt hij. Maar Olthof ziet vooral de mogelijkheden. Vlak bij De Lindenhof is een kapsalon, een huisarts, een drogist en cafeetjes waar sommige bewoners wellicht nog kunnen komen. ,,Dat geeft toch nog iets van herkenning.”

Begeleiding blijft nodig

De Lindenhof is met 22 bewoners kleinschalig; Sensire plaatst er daarom geen bewoners met ernstige gedragsproblematiek. De locatie is voor het project geselecteerd omdat de betrokkenheid van familie en vrijwilligers er hoog is. Dat is essentieel voor het slagen van het project. Want het klinkt natuurlijk leuk dat ouderen met dementie straks meehelpen de was op te vouwen of in de supermarkt boodschappen doen, ze zullen er wel bij begeleid moeten worden. En meer personeel komt er niet bij. ,,Zonder vrijwilligers zouden we de tent nu al kunnen sluiten”, zegt Jolink. ,,Die zijn onontbeerlijk.”

Ambitie

Maar de ambitie reikt verder: Sensire wil ook de rest van Vorden bij het project betrekken. ,,Als het polsbandje signaleert dat iemand wegloopt, zou je via een buurtapp omwonenden direct kunnen inschakelen”, zegt ze. ,,En in overleg met de gemeente en met ondernemers willen we kijken wat er nog meer mogelijk is en welke afspraken we kunnen maken. Zo vergeet iemand met dementie wel eens af te rekenen in de winkel. Dan moet je niet de politie bellen, maar ons. En dan zoeken we een oplossing.”

Bron: de Gelderlander

Meer weten


Geplaatst op: 7 april 2017
Laatst gewijzigd op: 4 april 2018