Bij Aeneas Turfvaart (Thebe) zorgt muziek voor herkenning en herinnering

Als het de bedoeling is dat wonen in het verpleeghuis zoveel mogelijk lijkt op hoe het daarvoor thuis was, hoort carnaval er ook bij voor wie dat wil vieren. Op de afdeling Turfvaart van Aeneas in Breda (onderdeel van Thebe) speelt muziek een belangrijke rol in het feest. De zoon van een van de bewoners komt langs met zijn blaaskapel.

Geef toe, de kans dat je Het Dorp van Wim Sonneveld ooit hebt beschouwd als een carnavalskraker is bijzonder klein. Hetzelfde geldt voor Take me home country roads van John Denver of Oh Carol van Neil Sedaka. Maar het zijn wel nummers die de bewoners van woonzorgcentrum Aeneas herkennen. En dat is te merken. Op de afdeling Turfvaart, waar mensen met dementie wonen, wordt de polonaise langer en langer. Het zijn de verzorgenden die het voortouw nemen, maar de bewoners en talrijke familieleden doen al snel enthousiast mee. En wie niet meer kan lopen, laat zich in de rolstoel voortduwen. Eén vrouw staat met haar rolstoel pal voor de blaaskapel en kijkt afwisselend naar de gezichten van alle spelers. Ze glundert. Ook beneden in de grote zaal, waar een andere blaaskapel de ene carnavalsdeun na de andere inzet, is het feest en slingert de polonaise zich als een slang door de ruimte heen. Bijna iedereen is verkleed en de stemming zit er goed in. Niet alleen bij de verzorgenden, maar net zo goed bij de jong dementerenden die hier hun carnavalsmiddag vieren. Voor acht van hen al hun tweede dit jaar, want zij zijn al naar de optocht in Princenhage geweest. Het team heeft geregeld dat ze die vanuit een café langs de route konden bijwonen en heeft ook gezorgd voor één op één begeleiding. Met inzet van vrijwilligers de getraind zijn om deze mensen te begeleiden. De familieleden van deze bewoners hebben toestemming gegeven voor dit uitstapje.

De kracht van muziek

Saskia Jansen, begeleider wonen en welzijn op Turfvaart, is een van de drijvende krachten achter carnaval. Muziek is voor de mensen die daar wonen heel belangrijk, vertelt ze. ‘Dat had ik ook al gezien toen we de afdeling na een verbouwing feestelijk openden’, .zegt ze. ‘We hadden toen een bewoonster van 98 die al geruime tijd niet meer zoveel bezoek kreeg, maar tijdens die feestmiddag was haar hele familie er. Ze heeft gezongen, de microfoon vastgehouden en enorm genoten. Het was haar laatste weekend, want een paar dagen later overleed ze. Maar het was een onvergetelijke gebeurtenis, zo gun ik het mijn ouders ook.’

Dat is wat muziek mensen kan bieden, zegt ze. En Arthur de Klerk is het volledig met haar eens. Hij maakt deel uit van de blaaskapel die de carnavalsmiddag in de Turfvaart komt opluisteren nu zijn moeder hier woont. ‘Mijn broer en ik gingen elke dag bij haar langs en zagen hoe ze achteruit ging’, vertelt hij. ‘Toen het onontkoombaar werd om haar te laten opnemen, kon ze hier terecht. Ze stond al ingeschreven in een ander huis maar daar was op dat moment geen plaats en dat is achteraf heel goed geweest. Ze is tien kilo aangekomen sinds ze hier woont en ze wordt hier uitstekend verzorgd. We hadden hier met sinterklaas ook al opgetreden en toen de vraag kwam of we dat met carnaval weer wilden doen, zeiden we meteen ja. We treden altijd graag – en belangeloos – op voor zorginstellingen. Ik zie aan mijn moeder dat ze geniet als ze de muziek hoort.’

Elvis en Roodkapje

Dat laatste is te merken als Arthur met zijn blaaskapel in de weer is, want zijn moeder laat zich graag op sleeptouw nemen door haar andere zoon Loek, voor de gelegenheid verkleed als Elvis Presley. Elders in de zaal danst Saskia – verkleed als Roodkapje – met een paar bewoners. ‘Het is echt mijn passie om met deze mensen te werken’, zegt ze later. ‘Als je mensen dít kunt bieden heb je toch een topjob. En onze huidige manager geeft ons nog meer ruimte om ons te richten op het welzijn van de bewoners, gelukkig want dat is net zo belangrijk als de zorg die zij nodig hebben. Bij de intake van een bewoner vragen we altijd wat die leuk vindt en hoe we daarbij kunnen aansluiten. We respecteren hun wensen, zo doe je dat in het dagelijks leven buiten de verpleeghuismuren ook. Onze visie is: behandel de bewoners zoals je je eigen familie zou behandelen.’

Door Frank van Wijck

Meer weten


Geplaatst op: 10 februari 2016
Laatst gewijzigd op: 13 april 2016